Makattan Kanama Her Zaman Hemoroid midir? Hemoroid, Fissür, Polip ve Kanser Ayrımı

Makattan kanama (rektal kanama), hasta başvurularının sık nedenlerinden biridir. Toplumda "her kanama hemoroide bağlıdır" düşüncesi yaygındır; ancak kanamanın kaynağı farklı olabilir ve doğru tanı ancak değerlendirme sonrası konur.

Kanın Rengi Ne Anlatır?

Parlak kırmızı, taze kan: Genellikle alt bölge (anal kanal, rektum) kaynaklıdır. Hemoroid ve anal fissürde tipiktir.

Koyu kırmızı, pıhtılı kan: Genellikle daha yukarıdan (kolon) kaynaklanır.

Siyah, katran kıvamında dışkı (melena): Genellikle üst sindirim sistemi kaynağını düşündürür ve acil değerlendirme gerektirir.

Sık Nedenler ve Ayırıcı İpuçları

Hemoroid: Çoğunlukla ağrısız, parlak kırmızı kanama; dışkılama sonrası tuvalet kağıdında veya klozette görülebilir. Zaman zaman kaşıntı, prolaps hissi eşlik edebilir.

Anal fissür: Dışkılama sırasında keskin, kesici ağrı ve az miktarda parlak kırmızı kanama tipiktir. Ağrı dışkılamadan sonra bir süre devam edebilir.

Kolon polipleri: Genellikle sessizdir; kanama olduğunda çoğunlukla az miktarda ve zaman zaman görülür. Bazı polipler zaman içinde kanser gelişimi için risk taşır.

Kolorektal kanser: Tekrarlayan kanama, dışkı alışkanlığında kalıcı değişiklik, kilo kaybı, halsizlik veya anemi ile birlikte olabilir. Her yaşta değerlendirilmelidir.

İltihabi bağırsak hastalıkları (Crohn, ülseratif kolit): Kanlı ishal, karın ağrısı, ateş, kilo kaybı eşlik edebilir.

Divertiküler hastalık: Genellikle daha ileri yaşta, ani ve bol miktarda ağrısız kanama şeklinde olabilir.

Ne Zaman Vakit Kaybedilmemeli?

Bol miktarda kanama, baş dönmesi, çarpıntı, halsizlik, karın ağrısı, ateş, hızla ilerleyen halsizlik veya siyah dışkı acil değerlendirme gerektirir.

Tanı Nasıl Konur?

Tanı süreci hikâye ve muayene ile başlar. Gerektiğinde anoskopi, rektoskopi ve kolonoskopi yapılır. Kanamanın kaynağı belirlenmeden tedavi planı yapılmaz.

Sonuç

Rektal kanama hafife alınmamalıdır. Belirtilerinizi hemoroide bağlamadan önce mutlaka bir hekim tarafından değerlendirilmesi güvenlidir.

Kaynaklar

ASCRS Clinical Practice Guidelines: Hemorrhoids.

USPSTF. Colorectal Cancer Screening, 2021.

ESGE Guidelines: Diagnostic colonoscopy.

> Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez.