Anal Kaşıntı: Nedenleri ve Değerlendirme

Anal Kaşıntı Nedir?

Anal kaşıntı (perianal kaşıntı, pruritus ani), makat çevresindeki deride hissedilen bir belirtidir. Belirli bir nedene bağlı (ikincil) olabileceği gibi, değerlendirmeye rağmen neden bulunamayan (birincil) şekilde de görülebilir [1][2]. Kaşıma ve sık, sert yıkama cildi bozarak kaşıntıyı sürdürebilir.

Olası Nedenler

• Sabun, parfüm, ıslak mendil ve çok bileşenli kremlere bağlı tahriş veya alerji [7]
• Nem, terleme, sürtünme, yumuşak dışkı ve dışkı lekelenmesi
• Hemoroid, anal fissür ve anal fistül gibi makat hastalıkları
• Egzama, sedef ve liken sklerozus gibi cilt hastalıkları
• Seçilmiş mantar, bakteri veya parazit (örneğin kıl kurdu) enfeksiyonları [9]
• Nadiren dikkat gerektiren cilt lezyonları [13]

Nasıl Değerlendirilir?

Öykü ve nazik muayene temeldir; bulgulara göre rektal muayene ve anoskopi yapılabilir [14]. Sürüntü, yama testi, biyopsi veya kolonoskopi gibi testler herkese değil, bulgulara göre seçilir [2]. Tedavi, belirlenen nedene göre planlanır.

Genel Bakım Önerileri

• Ilık suyla temizlik, ovmadan nazikçe kurulama
• Kokulu mendil, sabun ve antiseptiklerden kaçınma
• Nefes alan iç çamaşırı, terledikten sonra değiştirme
• Tırnakları kısa tutma ve kaşımayı azaltma
• Kremleri hekim önerisi olmadan uzun süre kullanmama

Ayrıntılı Rehber

Nedenler, testlerin kime gerektiği, tedavilerin bilimsel kanıtı ve 15 soruluk SSS için "Perianal Kaşıntı (Pruritus Ani): Nedenler, Tanı ve Tedavi" yazısını okuyun (aşağıdaki ilgili sayfalar listesinde ilk bağlantı).

Ne Zaman Hekime Başvurulmalı?

Süren veya tekrarlayan kaşıntı, kanama, yeni bir şişlik, iyileşmeyen yara veya dışkılama alışkanlığında değişiklik varsa randevu alın. Ateşle birlikte artan şiddetli ağrı veya şişlik aynı gün değerlendirilmelidir.